Tarnawa Dolna

Tarnawa Dolna to malownicza miejscowość położona w województwie małopolskim, powiecie suskim w rejonie ujścia Skawy do Wisły.

Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą już z XIVw i związane są z akcją kolonizacyjną przeprowadzaną wówczas w dolinie Skawy. Ówczesna ludność nazywana góralami- Babiogórcami prowadziła koczowniczy tryb życia. Utrzymywano się głównie z rolnictwa oraz hodowli (koni, bydła, owiec).

W II połowie XVI wieku rozpowszechniła się w rejonie gospodarka folwarczna w wyniku, czego, uległa pogorszeniu sytuacja chłopów, którzy zostali zmuszeni do pracy pańszczyźnianej oraz płacenia czynszów za prace niewykonane. Pańszczyzna została zniesiona dopiero w 1848 roku. Miejscowość należała wówczas do Przypkowskich.

W 1608r. Tarnawa droga kupna przeszła w ręce Komorowskich i została włączona, do tzw. „feudalnego państwa suskiego”. Od tego czasu aż do lat 90-tych XX wieku pozostawała podległa rodom zarządzającym dobrami suskimi. Byli to: Wielopolscy, Braniccy oraz Tarnowscy. W 1891r. przyłączono Tarnawę do powiatu wadowickiego. W 1936r, przyłączona została do gminy w Mucharzu a w 1956r. przeszła do powiatu suskiego. W 1973r. utworzono gminę Zembrzyce obejmującą obecnie 5 miejscowości: Zembrzyce, Marcówkę, Śleszowice oraz Tarnawę Dolną i Górną. W 1975r. gmina Zembrzyce weszła w skład województwa bielskiego a od 1999 roku do dziś należy do powiatu suskiego, województwa małopolskiego.

Epidemia, jaka wybuchła w 1838r. spustoszyła wieś. Zginęło ponad 800 osób. Była to epidemia cholery azjatyckiej, głodu, tyfusu. W 1840-1843- trwała budowa świątyni- powstaje drewniany kościółek z plebanią a w 1878-1882 kościół ten rozbudowano, drewniane ściany zastąpiono murowanymi. Szkoła natomiast istniała od 1850 roku. W 1898 w miejsce starego budynku powstał nowy-murowany, który w połowie został zniszczony podczas okupacji hitlerowskiej. Budynek wyremontowano a w 1967 dobudowano drugi budynek. A z czasem salę gimnastyczną oraz boiska sportowe.

W okresie I wojny światowej większość gospodarstw została przejęta przez okupantów a ludność wysiedlona, głównie do Generalnej Guberni. Ludność z czasem powróciła, starając się odbudować w miejscowości to, co po niej pozostało. W okresie II wojny światowej Tarnawa w wyniku ataku nazistów została przyłączona do Generalnej Guberni. Część ludzi została wysiedlona w inne rejony kraju. Pozostali pracowali, jako siła robocza u okupanta. Zapanował głód i niedostatek. Miejscowość została wyzwolona w 1945roku.

Lata powojenne:
1946 rok - została założona świetlica, w której odbywały się przedstawienia, zabawy ludowe i zebrania.
1948 rok - zabłysło światło elektryczne. Pojawiły się pierwsze telewizory i radia. A z czasem lodówki, pralki oraz inny sprzęt RTV i AGD.
1948 - powstaje LZS Tarnawa- trenowano narciarstwo, lekkoatletykę, piłkę nożną, strzelectwo oraz turystykę.
1961 rok - rozbudowa drogi a następnie w 1966 uruchomiono komunikację autobusową.

W ciągu ostatnich lat miejscowość znacznie się rozbudowała. Powstało wiele nowych, murowanych domów, rozwinięto sieć telekomunikacyjną, otworzyły się sklepy oraz wiele zakładów drzewnych, mechanicznych, dających zatrudnienie tutejszej ludności. Także rozbudowano szkołę oraz kościół.